Το βιβλίο αυτό, διαφυλάσσοντας αλλά και υπερβαίνοντας το χαρακτήρα ενός εγχειριδίου, επιχειρεί να εισάγει με συνοπτικό τρόπο τους φοιτητές και τους εκπαιδευτικούς στην προβληματική και στην εμπειρία της διδασκαλίας της ιστορίας μέσα στην υποχρεωτική εκπαίδευση.
Δια-πραγματεύεται όψεις των κρίσιμων ζητημάτων που έχουν εγερθεί σχετικά με την Ιστορία και τη Διδακτική της, όπως η ιστορική γνώση, το ιστορικό γεγονός, η αντικειμενικότητα στην ιστορία, η έννοια του χρόνου στο παιδί, το ιστορικό ερώτημα, η ιστορική αφήγηση, η «ενσυναίσθηση», η χρήση των ιστορικών πηγών στη σχολική τάξη, τα εγχειρίδια της ιστορίας, οι εναλλακτικοί τρόποι διδασκαλίας της ιστορίας, κ.ά.
Μέσα από την κριτική αντιμετώπιση αυτών των ζητημάτων επιχειρεί κυρίως τη συνειδητοποίηση των όρων αλλά και των ορίων αυτής της ιστορικής και διδακτικής προβληματικής, την οποία εγγράφει ουσιαστικά στην περιφέρεια μιας κυρίαρχης σήμερα Καταναλωτικής Ιστορίας. Η Ιστορία και η Διδακτική της κατανοούνται λοιπόν ως λήμματα μιας υδροκεφαλικής καταναλωτικότητας, η οποία κάτω από τη σημαία ενός εμπορευματικού, παιγνιώδους διδακτισμού αποκρύπτει τη σύγχρονη αλλά και διαιώνια αγωνία για μια επίγνωση της ιστορικότητας.
Από τα περιεχόμενα του βιβλίου:
Προλεγόμενα σε μια Διδακτική της Ιστορίας
1. Ιστορία και Ιστοριογραφία.
2. Όψεις των ιστορικών σπουδών σήμερα.
3. Η Διδακτική της Ιστορίας.
4. Απόψεις Ψυχολόγων και Παιδαγωγών για τη διδασκαλία της
Ιστορίας
5. Η ιστορική γνώση. Το ιστορικό γεγονός. Το πρόβλημα της
αντικειμενικότητας στην Ιστορία
6. Η έννοια του Χρόνου στην Ιστορία. Η Χρονολόγηση και η
Περιοδολόγηση. Η έννοια του Χρόνου στο παιδί.
7. Η Ιστορική Αφήγηση
8. Οι ιστορικές πηγές και η χρήση τους στη διδασκαλία της
Ιστορίας
9. Το ιστορικό ερώτημα. Η ερώτηση στη διδασκαλία της
Ιστορίας
10. Η «ενσυναίσθηση» (Empathy) στην Ιστορία. Το παιχνίδι
των ρόλων και η Δραματοποίηση
11. Τα εγχειρίδια της Ιστορίας και οι «πόλεμοι των εγχειριδίων»
12. Το Δ. Ε. Π. Π. Σ. και το Α. Π. Σ. του μαθήματος της Ιστο-
ρίας στην υποχρεωτική εκπαίδευση
13. Εναλλακτικοί τρόποι διδασκαλίας της Ιστορίας
14. Η διδασκαλία του μαθήματος της Ιστορίας στην ελληνική
υποχρεωτική εκπαίδευση
15. Ανάγνωση και συγγραφή των ιστορικών κειμένων
Ο Αντώνης Λ. Σμυρναίος είναι διδάκτορας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, υπηρετεί ως Σχ. Σύμβουλος στην Α/θμια Εκπαίδευση και διδάσκει Νεοελληνική Ιστορία και Διδακτική της Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας. Έχει διδάξει στο Πρόγραμμα Επαγγελματικής Αναβάθμισης των δασκάλων (2003 – 2007), στην Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. (2005) και στα Π.Ε.Κ. (2003 – 2005), έχει συμμετάσχει με εισηγήσεις του σε συνέδρια, ενώ μελέτες του έχουν δημοσιευτεί σε ελληνικά και ξένα επιστημονικά περιοδικά.
Έργα: 1) Μετάφραση του βιβλίου του Φίλιππου Σέρραρντ, «Η μαρτυρία του ποιητή. Προοπτικές και παραλληλισμοί» (Ίνδικτος, 1998), 2) Συμμετοχή στη συγγραφή του βιβλίου: «Ελληνικά Παιδαγωγικά Περιοδικά (1831 – 1991) – Βιβλιογραφία (1831 – 1974) (Κέντρο Εκπαιδευτικής Έρευνας, εποπτεία Αλέξης Δημαράς, 2004), 3) «Μετέωρος Ζήλος: προτεσταντική προπαιδεία και νεοελληνική εκπαίδευση κατά το 19ο αιώνα» (Ψηφίδα, 2006), 4) «Στα ίχνη της ουτοπίας: Tο ‘Φιλελληνικόν Παιδαγωγείον’ Σύρου και η προτεσταντική ομογενοποίηση της οικουμένης κατά το 19ο αιώνα» (Σύλλογος προς Διάδοσιν Ωφελίμων Βιβλίων, 2006), 5) «Teaching History: Ideology and Strategies. The using of historical sources in the classroom» (2007) και 6) «Λατρεία και Νεύρωση στην Παιδαγωγική της Καινοτομίας: Σημειώσεις σε μια μετανεωτερική Φιλοσοφία της Παιδείας» (Εστία, 2008).